Tijd voor een fusie Voorschoten – Wassenaar?

Tijd voor een fusie Voorschoten – Wassenaar?

Tijd voor een fusie Voorschoten – Wassenaar?

Na het wat plotselinge vertrek van burgemeester Staatsen is inmiddels duidelijk dat we niet direct een nieuwe burgemeester maar een waarnemer krijgen voor de gemeente Voorschoten. De vraag is waarom en waarom geen reguliere procedure voor een nieuwe burgemeester wordt gestart. Onderliggend spelen dan ook fundamentelere vragen.

Over het hele land speelt een verdere schaalvergroting van gemeenten. Soms is dat nodig omdat gemeenten van kleinere omvang onvoldoende bestuurskracht hebben om hun taken uit te voeren en de dienstverlening aan burgers en ondernemers op peil te houden (en te verbeteren en te digitaliseren). Soms ook uit financiële overwegingen door een veelheid aan bestuurders in een relatief klein gebied, met dus hoge bestuurskosten die dan ten koste gaan van andere uitgaven. Daarnaast veel eenpersoonsfuncties in het ambtelijke apparaat, lage salarisschalen en daarmee relatief ook veel externe – en dure – inhuur van personeel. Bestuurskracht gaat daarnaast niet alleen over lokale dienstverlening en partnership maar ook over de vraag of een gemeente in regionaal verband voldoende invloed kan uitoefenen.

Ook in de Leidse regio zien we met de recente Toekomstvisie een beweging naar verdere (‘niet vrijblijvende’) samenwerking tussen de gemeenten rond en met Leiden. Ofschoon we veel economische banden hebben met de Leidse regio is het toch de vraag of het karakter van Voorschoten gebaat is bij een verdere samenwerking, mogelijk ook bestuurlijk, met Leiden en omstreken. Als er rond Leiden beweging komt naar bestuurlijke samenwerking en fusie, is het voor ons de vraag of de gemeenschap in Voorschoten niet méér gebaat is met een bestuurlijke fusie met Wassenaar. Dat zou immers leiden tot een groene buffergemeente tussen Leiden en Den Haag, met verbindingen naar beide regio’s en een schaal van ca. 50.000 inwoners.

Met de (huidige) ambtelijke fusie tussen Voorschoten en Wassenaar merken wij als ondernemersorganisaties ook dat de greep van het lokale bestuur op de ambtelijke organisatie lastiger is. Ambtenaren hebben immers nu te maken met twee gemeentesecretarissen, twee colleges van B&W, twee gemeenteraden en hier en daar met verschillend lokaal beleid. Als voorbeeld het feit dat een afdeling Financiën nu maar liefst drie begrotingen en jaarrekeningen moet maken (voor beide gemeenten en apart voor de werkorganisatie). Dat is niet slagvaardig. Een gezamenlijk ambtelijk apparaat kan slagvaardiger en goedkoper werken zeker als dat ook direct wordt aangestuurd door één bestuurlijke organisatie, d.w.z. één gemeente Duivenvoorde (of Wasschoten of Voorwas).

Natuurlijk is het niet alleen een zakelijke afweging. De eigenheid van een gemeente, de nabijheid van een eigen gemeentebestuur is ook wat waard. Maar wat heb je, cru gezegd, aan een aanspreekbare wethouder die gekend is en aanwezig, maar die weinig greep heeft op zijn (of haar) ambtenaren? Verandert de gemeenschap Voorschoten als de bestuurlijke organisatie en dienstverlening op een hogere schaal wordt georganiseerd? Zeker zaken als infrastructuur en bereikbaarheid, werkgelegenheid en vestigingsklimaat zowel als groen (denk aan Pact van Duivenvoorde), zijn zaken waar een relatief kleine gemeente weinig inbreng meer op heeft. Voorschoten blijft ook bij een fusie gewoon dat mooie dorp met veel activiteiten, mits dat gemeentebestuur ook oog blijft houden voor het karakter van ons dorp en niet vanuit een grootstedelijke blik naar ons dorp kijkt.

Kortom, wij vinden als voorzitters van beide ondernemersorganisaties, COV en OVV, dat we los van emotie ons serieus moeten afvragen of onze ondernemers, maar ook burgers, niet beter af zouden zijn met een samenvoeging van beide gemeenten. Dit vinden wij op persoonlijke titel omdat we hierin niet namens alle ondernemers kúnnen en willen spreken. We realiseren ons dat we hiermee vanuit belangrijke maatschappelijke organisaties wellicht een steen in een vijver gooien. Maar als die vijver stilstaand water is, is beweging noodzakelijk.

Uiteraard staan we graag open voor gesprek hierover en zullen we hier in bredere kring de discussie over vervolgen. Met onze leden, ons bestuur, en met de gemeente, zowel wethouders als raadsleden. En voor de goede orde, met onze vragen willen we niets af doen aan hun inzet en betrokkenheid. Maar het kan en moet beter.

Frank ten Have (Ondernemersvereniging Voorschoten)
Ron Kühn (Centrum Ondernemers Voorschoten)